Stopzetting CWS: einde bestuursrechtelijke schaderoute en inflatieachterstand

Samenvatting

Op 27 februari 2026 beëindigde het Ministerie van Financiën de Commissie Werkelijke Schade (CWS), de enige bestuursrechtelijke route waarop gedupeerden hun werkelijke schade individueel konden laten beoordelen. Ongeveer 9.000 ouders stonden in de wachtrij. De vervanging — twee routes met vaste forfaitaire bedragen, afgesloten met een vaststellingsovereenkomst (VSO) — elimineert de individuele toetsing, sluit bezwaar uit, en verbiedt verdere claims. Geen enkel bedrag uit 2020-2021 is geïndexeerd voor inflatie.

Wat er gebeurde

Het Catshuis-akkoord (december 2020) stelde het forfait van €30.000 vast. De CWS begon in 2022-2023 met de behandeling van bovenforfaitaire claims, met individuele bandbreedtes per geval. Per februari 2026 waren ~19.000 aanvragen totaal ingediend; slechts ~3.300 waren gecompenseerd.

Op 27 februari 2026 kondigde de CWS-website aan dat het Ministerie van Financiën had besloten dat de CWS geen nieuwe zaken meer aanneemt. CWS-voorzitter Jan van den Bos betreurde het besluit op 12 maart 2026: “De commissie vindt het jammer dat haar capaciteit niet gebruikt wordt voor het helpen van ouders.”

Staatssecretaris Palmen bevestigde in haar Kamerbrief van 16 maart 2026: “De CWS neemt op mijn verzoek sinds eind februari 2026 geen nieuwe zaken meer aan.” De wettelijke einddatum voor aanvragen aanvullende schade was 31 maart 2026.

Bewijs

Het vervangende systeem — Stichting (Gelijk)waardig Herstel (SGH) en MijnHerstel — biedt 29 schadeposten over 5 leefgebieden, allemaal met vaste forfaitaire bedragen. De Handleiding Schadekader MijnHerstel (23 december 2025) vermeldt: “Opgesteld door: Ministerie van Financiën, DG Herstelbeleid” — hetzelfde ministerie dat verantwoordelijk is voor de Belastingdienst die het onrecht veroorzaakte. De bedragen zijn niet openbaar gepubliceerd; alleen zichtbaar na DigiD-login.

De website bevestigt dat beide routes worden afgesloten met een VSO waartegen geen bezwaar mogelijk is. Ook staat er: “Ook eventuele wettelijke rente is verdisconteerd in de vaste bedragen” — gedupeerden kunnen niet controleren of de berekening correct is.

De cumulatieve inflatie over 2020-2026 bedraagt ~28%, wat betekent dat het forfait van €30.000 ongeveer €6.600 aan koopkracht heeft verloren. Er zijn geen Kamervragen gevonden over indexatie.

Analyse

De stopzetting vertegenwoordigt een fundamentele juridische verschuiving van bestuursrecht naar privaatrecht. De CWS-route bood individuele beoordeling met bezwaarmogelijkheid bij de ABRvS. De VSO is een privaatrechtelijk contract zonder bezwaar, dat verdere claims uitsluit. Dit is een implementatie van het BCG-versimpelingsvoorstel uit 2020 (Rapport 12): individuele beoordeling losgelaten ten faveure van snelheid en forfaitaire bedragen. De bestuursrechtelijke fallback (beschikking) wordt actief ontmoedigd met waarschuwingen dat deze lager kan uitvallen. De civiele route is praktisch onbereikbaar: geen gefinancierde rechtsbijstand, vernietigd bewijs (~9.000 dossiers), en een terughoudende rechter (4,6% compensatie in eerste uitspraak). De combinatie elimineert alle effectieve rechtsmiddelen voor de overgrote meerderheid van gedupeerden.

Bronnen

• CWS stopzetting: werkelijkeschade.nl (27 februari 2026)
• Bericht voorzitter: werkelijkeschade.nl (12 maart 2026)
• Kamerbrief staatssecretaris Palmen: open.overheid.nl (16 maart 2026)
• Aanmeldportaal Schadeherstel: schadeherstel.toeslagen.nl
• Handleiding Schadekader MijnHerstel: Ministerie van Financiën, DG Herstelbeleid (23 december 2025)
• SGH: gelijkwaardigherstel.nl
• Raad van State reflectierapport (november 2021)
• Rapporten 1, 3, 7, 10, 12, 13 — Onderzoek Toeslagenaffaire in het Algemeen Belang