Aardbeving Kroatië: nasleep en misstanden in de hulpverlening

Observatie

Beelden verschijnen eindelijk in de media van de rand van kleine dorpen. De schade is enorm: hele huizen en boerderijen met de grond gelijk gemaakt. Mijn buurman was ter plaatse met de karavaan. Er is niets over: geen elektriciteit, geen voedsel, geen dak boven het hoofd.

Context

De aardbevingen gaan door. Elke uur volgen naschokken, van lichte trillingen tot duidelijke schokken. Gebouwen die nog niet ingestort waren, begeven het alsnog. De rivier de Kupa staat op het punt buiten de oevers te treden. Mensen hebben mogelijk meer aan een boot dan aan een caravan.

Staand caravans en portocabins komen van overal. Zelfs het Ministerie van Toerisme helpt mee, met grote recreatie-organisaties. De €88,6 miljoen aan hulp die de EU in september 2020 beschikbaar stelde, moet ergens op papier staan. Particulier initiatief levert een enorme inzet: meer dan 700 telefoontjes van onbekenden die smeken om een caravan omdat zij als oudere of jong gezin geen dak meer boven het hoofd hebben.

Lezing

De donkere kant van de hulpverlening is misstanden in de grotere plaatsen. Mensen die bij hun beschadigde of ingestorte huizen blijven, worden ’s nachts beroofd. Mensen die voedsel en noodgoederen brengen, worden tegengehouden en beroofd. De daders vormen een nog onbekende groep — vermoedelijk mensen uit omliggende dorpen waar nog geen hulp is gearriveerd: geen brandweer, geen rode kruis, geen leger.

Transporten worden nu begeleid door de MUP (politie), die inventariseert wat er aan boord is en waar het het hardst nodig is. Dit verklaart waarom in Petrinja een grote berg voedsel en goederen ligt die niet wordt afgehaald. Kruiselingse collecties werden vanuit Petrinja naar Zagreb getransporteerd zonder duidelijke verantwoording.

Notities

De inzameling verloopt goed, maar de logistieke keten vertoont structurele zwaktes. Directe levering aan de mensen die het nodig hebben is effectiever dan centrale depot-distributie, maar vereist coördinatie die de overheid niet levert. Burgerinitiatieven vullen dit gat, maar de schaal is onvoldoende.